Tuyển tập “Viết về Mẹ” và những nỗi niềm yêu thương thành kính

Nhân dịp Xuân Bính Ngọ 2026, Hội Nhà văn Thành phố Hồ Chí Minh phát hành tuyển tập "Viết về Mẹ" gồm 104 bài thơ và 47 bài văn xuôi của nhiều tác giả. Những trang viết trong tuyển tập là tiếng lòng thành kính của những người con hướng về mẹ – biểu tượng thiêng liêng của tình yêu thương, sự hy sinh và nguồn cội. Qua những vần thơ và trang văn giàu cảm xúc, hình ảnh người mẹ Việt Nam hiện lên vừa gần gũi đời thường vừa mang vẻ đẹp bền bỉ của lịch sử và văn hóa dân tộc. Văn chương TP. HCM xin giới thiệu bài viết của nhà văn Nguyễn Quế về ấn phẩm này.

Bolero bị chôn mà không chết

Đỗ Trung Quân 

Những cuộc “phục thù ngọt ngào“ đang và đã diễn ra. Khán giả chọn lựa nó, thứ âm nhạc chôn mà không chết. Muốn nó chết, dễ thôi! Các anh hãy làm nhạc hay hơn nó, có tài năng hơn nó để vĩnh cửu như nó… Dèm pha, mai mỉa, xúc phạm nó vô nghĩa! Nó càng bất tử! Mấy năm trước, một nhóm nhạc sĩ Hà Nội dự định làm một cuộc cách mệnh lật đổ một thể loại âm nhạc đại chúng của Sài Gòn: BOLERO. 

"Nỗi buồn chiến tranh & Nỗi đau hoà bình"

Tôi cũng không muốn tham gia vào cuộc tranh luận vang lừng cõi mạng về cuốn tiểu thuyết nỗi tiếng Nỗi buồn chiến tranh nữa, nhưng thấy đây là một bài viết hay của một người tham gia trong cuộc chiến và cả trong hoà bình nên mang về vườn nhà. Mong có một tiếng nói khách quan của một người trong cuộc, góp phần hạ hoả trận cuồng phong bất tận hôm nay mà thực ra chẳng có ai thắng cả, chỉ có làm xã hội rối loạn thêm mà thôi - Xuân Lộc

Dương Nguyên Tường.
"Ta đọc Nỗi buồn chiến tranh của Bảo Ninh năm 1991 sau khi cuốn tiểu thuyết này được giải thưởng văn học. Hồi đó còn đang vật lộn mưu sinh nên chẳng quan tâm mấy đến văn học nghệ thuật nhưng thấy cái tên là lạ, hay hay lại được giải thưởng nên vì tò mò mà đọc thôi.

Con đường dẫn đến Nobel văn học cho Việt Nam đã khai thông

 Tôi dìm cơn hoảng hốt và cảm giác hoang mang vào lòng, cố bình tâm để lắng - nhìn những con sóng hung dữ gào thét, điên cuồng ập vào một tác phẩm văn học được nhà nước vinh danh và cha dẻ của nó với sự ngỡ ngàng tột độ. 

Chỉ nghe, nhìn mà không lên tiếng vì thú thật đến giờ tôi vẫn chưa đọc Nỗi buồn chiến tranh của nhà văn Bảo Ninh. Nên tôi không bàn về nội dung tác phẩm và cũng không thấy nỗi buồn chiến tranh qua những trang sách của nhà văn, nhưng tôi biết rất rõ nỗi đau của chiến tranh qua chính gia đình mình. 

Miền ký ức giữa rừng đước Cần Giờ

Nhà văn Đậu Thanh Sơn

Tôi trong đoàn nhà văn thành phố Hồ Chí Minh đi thực tế sáng tác tại Cần Giờ vào một buổi sáng đầy nắng. Ngồi trên mạn phà, những làn gió từ sông Nhà Bè thổi qua những ô cửa sổ mát rượi, gió mang theo hương vị của miệt vườn ngoại thành và hơi thở của những rặng dừa nước xanh ngắt đang soi bóng bên bờ sông. Đây là tháng cuối của mùa mưa phương Nam, nên thời tiết Sài Gòn dễ chịu hơn hẳn so với mấy các tháng trước đó. Người ta ví von mùa mưa Sài Gòn đỏng đảnh, thất thường như một cô gái mới lớn “sáng nắng chiều mưa” rất khó chiều. Thế nhưng, vào thời gian này thành phố Hồ Chí Minh đã ít mưa và nắng nhiều, không khí, cảnh vật mang một nét đẹp rất riêng, không thể tìm thấy ở một vùng quê nào khác.

Đoàn nhà văn dâng hoa, dâng hương tại Đền thờ Anh hùng Liệt sĩ Cần Giờ.

Ai đã biến Van Gogh thành bất tử?

Khi Vincent van Gogh qua đời vào năm 1890, ở tuổi 37, ông để lại sau lưng một cuộc đời thất bại, một căn phòng trống rỗng và những bức tranh chẳng ai muốn mua.

Sáu tháng sau, người em trai Theo – người duy nhất luôn tin tưởng và ủng hộ ông – cũng qua đời.

Mọi thứ dường như đã chấm dứt.

Chỉ còn lại một đứa trẻ, hàng trăm bức thư và một núi tranh chưa ai thèm đoái hoài.

Khi chữ làm mù mắt: Một nỗi buồn cho phê bình nghệ thuật Việt Nam

Sophie Trịnh

Có những lúc, tôi cảm thấy sợ hãi cho nghệ thuật không phải vì công chúng thờ ơ, mà vì người lên tiếng về nó lại là những kẻ không biết mình đang nói gì.

Một xã hội không thể khai sáng nếu kẻ cầm đèn cũng mù, nhưng đáng buồn là trong đời sống nghệ thuật Việt Nam hôm nay, ánh sáng đang bị thay bằng đèn màu của ngôn từ, lấp lánh, nhưng giả.

Từ dòng Lam đến Vàm Cỏ Đông

 (Bút ký của Đậu Thanh Sơn)

“Ở tận sông Hồng, em có biết
Quê hương anh cũng có dòng sông,
Anh mãi gọi với lòng tha thiết:
Vàm Cỏ Đông! Ơi Vàm Cỏ Đông!...”

Một đêm diễn đặc biệt tại Nhà Văn hóa Thanh niên, với tên gọi “Giai điệu từ những vần thơ”, trong chuỗi chương trình “Những ngày Văn học Nghệ thuật TP.HCM”, do Sở Văn hóa & Thể thao phối hợp với Hội Nhà văn TP. HCM tổ chức, trong khuôn khổ “Hội nghị tổng kết 50 năm, nền văn học nghệ thuật thành phố Hồ Chí Minh, sau ngày đất nước thống nhất (30/4/1975 - 30/4/2025). 

Dùng dằng cổ ải trăm năm Hoành Sơn quan

Vanvn- Ngót hai thế kỷ dãi dầu mưa nắng, Hoành Sơn quan – chứng tích hùng hồn của lịch sử mở cõi phương Nam đang dần hoang phế vì “nhập nhằng” trong phân định địa giới hành chính và trách nhiệm quản lý.

Di tích thành phế tích

Trên đỉnh đèo Ngang, nơi mây trắng lưng chừng núi, di tích Hoành Sơn quan vẫn lặng lẽ đứng gác giữa ranh giới hai tỉnh Quảng Trị và Hà Tĩnh. Cổng thành rêu phong, tường đá loang lổ vết thời gian, từng dòng chữ khắc bôi xóa nham nhở như những vết thương hằn sâu trên di tích gần 200 năm tuổi.

Gia đình ông bà Trịnh Văn Bô

 ÔNG BÙI TÍN KỂ CÂU CHUYỆN ÉO LE VỀ GIA ĐÌNH BÀ TRỊNH VĂN BÔ…

Bùi Tín

Hôm nay, từ Paris, tôi nhận được tin buồn. Bà Trịnh Văn Bô, nhà kinh doanh thành đạt đã trút hơi thở cuối cùng ở Hà Nội, đại thọ 103 tuổi.

Tôi buồn vì tôi coi bà là bà chị 

thân thiết có lòng nhân ái, yêu nước tuyệt vời.

Tôi buồn vì bà đã nhiều lần tâm sự với tôi về hoàn cảnh éo le của bà và nhờ tôi giúp đỡ từ những năm 1976-1980 nhưng tôi không sao làm bà vui lòng. 

THỦ PHẠM CỦA "NỀN VĂN HỌC LOẠN GIÁ TRỊ"

Thanh Huyền

KỲ 1: PHÊ BÌNH VĂN HỌC

Viết về "lịch sử phê bình" ở Việt Nam, có nhiều tác giả như Trần Đình Sử, Nguyễn Hưng Quốc, Inrasara, Trịnh Bá Đĩnh, Trần Mạnh Tiến, Hoài Nam… đã công bố các chuyên luận sắc sảo, với những ý kiến xác đáng giúp làm rõ thực trạng, những tệ lậu hay triển vọng của phê bình. Trong bài viết này, tôi tiếp tục nêu ra những nhận xét cụ thể, dựa trên thực trạng phê bình văn học hiện thời.

Thơ chiến tranh - Nguyễn Đức Tùng

Một bài viết công phu, lượm trên Góc sân chơi qua đường link trên trang của nhà thơ Hoàng Thị Bích Hà, xin mang về vườn giới thiệu bạn đọc. XL

“Khi chiến tranh xảy ra, kẻ bị bắn hạ đầu tiên chính là sự thật”

Hiram Johnson, báo cáo trước quốc hội Hoa Kỳ. 

Người Việt Nam giã từ vũ khí nhưng không vĩnh biệt chiến tranh.

Có hai lý do: cuộc xung đột hai mươi năm chưa bao giờ được các bên tham dự giải quyết xong về mặt lý thuyết. Những tranh cãi không nguội đi, các khác biệt chưa giảm bớt, nguyên nhân là tồn tại những quan điểm khác nhau về ý nghĩa của chiến tranh. Căn nhà của dân tộc như bị ma ám. Thứ hai, cuộc chiến tàn khốc và kéo dài, vinh quang và nhục nhã, quá cay đắng và hào hùng, quá mất mát, hiểu lầm, hối tiếc. Vết thương ấy đã sống quá lâu. Nó không cam lòng chết đi.

Văn hoá và đời sống

Ts. Phạm Hoà Việt 

Vanvn- Gọi là ‘dữ liệu nhà khoa học’, ‘công trình khoa học’ mà thực ra chỉ là giới thiệu về giảng viên và bài báo học thuật. Ngôn ngữ học thuật hóa, hành chính hóa khiến tiếng Việt mất đi tính tự nhiên, xa rời người đọc.

Một lần tình cờ truy cập vào trang thông tin của một trường đại học trong nước, tôi bắt gặp những cụm từ như “dữ liệu nhà khoa học”, “công trình khoa học”, mà thực ra chỉ là phần giới thiệu về giảng viên và bài báo học thuật.

Ở một nơi khác, tôi thấy “nhà nghiên cứu” thay vì “nghiên cứu viên”, “đề án đào tạo” thay cho “chương trình học”.

Tọa đàm “Tác phẩm hay – Từ tiếp nhận và sáng tác”

Chiều 11/8/2025, tại Nhà sáng tác Đà Lạt, Hội Nhà văn TP. Hồ Chí Minh tổ chức buổi tọa đàm “Tác phẩm hay – Từ tiếp nhận và sáng tác” trong khuôn khổ Trại sáng tác Đà Lạt 2025. Đây là dịp để các nhà văn, nhà thơ và bạn viết nhiều thế hệ gặp gỡ, trao đổi cởi mở về câu hỏi tưởng đơn giản nhưng day dứt muôn thuở: “Thế nào là một tác phẩm hay?”

Không khí mở đầu trở nên ấm áp và sôi nổi với ca khúc Khách đến chơi nhà do các nhà thơ Mai Thị Thu Cúc và Phạm Thu Hường thể hiện. Nhà thơ Huệ Triệu dẫn chương trình, giới thiệu đại biểu và khách mời, gồm Giám đốc Nhà sáng tác, lãnh đạo Hội Nhà văn TP.HCM, các nhà văn – nhà thơ của đoàn trại sáng tác, cùng một số văn nghệ sĩ Lâm Đồng và dịch giả người nước ngoài.

“Chất Nam Bộ còn không"

Nb. Lê Phú Khải

Sau hoà bình 1954, cán bộ đảng viên Miền Nam ra Bắc tập kết rất đông. Trong đó có nhiều nhân vật trí thức nổi tiếng. Một hôm, tướng Lê Hữu Qua về nhà chơi, nói với ông bố tôi: Mấy ông miền Nam trực tính quá. Chuyến này ông Bảy Trân gặp nạn rồi!

Tiếng vọng từ ngàn năm

Tùng Linh

Những câu chuyện ly kỳ ở đền Trần Thái Bình

 Tại đền Trần ở thôn Tam Đường, xã Tiến Đức (Hưng Hà, Thái Bình) có 3 gò mộ khổng lồ sừng sững giữa cánh đồng lúa rộng mênh mông. Những câu chuyện truyền miệng ly kỳ xoay quanh những ngôi mộ này càng khiến khách thập phương mong muốn được khám phá di tích quốc gia đặc biệt này.

VŨ BẰNG - NAM CAO

Lê Hoài Nam

Vanvn– Trong bài “Nam Cao: Nhà văn không biết khóc”, in trên tờ Văn Học số 95, ra ngày 15 tháng 10 tại Sài Gòn, văn Vũ Bằng đã viết “… Nhắc đến Nam Cao, bây giờ tôi có tiếc điều gì, ấy là tiếc đã không biết Nam Cao sớm hơn một chút…”

THI CA CŨNG CẦN DÂN CHỦ

Nhà thơ-hoạ sĩ  Trần Nhương

Nhà thơ-hoạ sĩ Trần Nhương

Thứ năm ngày 22 tháng 2 năm 2024 4:54 PM

Tại Hội thảo thơ nhân ngày Thơ tại Hoàng thành. Nhiều ý kiến kêu toáng lên nào là tủi thân cho nhà thơ, nào là buông lỏng xuất bản để thơ xoàng tràn lan, đòi kiểm duyệt gắt gao hơn nữa.

Ý kiến tôi lại khác:

Danh nhân Nguyễn Công Trứ – Tầm nhìn vượt thời gian

Nguyễn Hải Nam

CẬP NHẬT NGÀY: 3 THÁNG HAI, 2024 LÚC 07:14

Vanvn- Sinh ra trong một gia đình thi thư thế phiệt, khoa giáp danh gia, dòng dõi trâm anh nhưng lớn lên trong cảnh quốc phá gia vong, do đó tuy là danh gia tử đệ nhưng cũng phải sống trong cảnh hàn sỹ bần nho. Từ đó, hơn ai hết ông hiểu những tâm tư và khát vọng của người dân nghèo. Với ý chí mãnh liệt muốn ra tay “kinh bang tế thế”, năm 24 tuổi, ông đã soạn bản điều trần “Thái bình thập sách”, một cương lĩnh trị nước để dâng vua: “Giữ lòng trung ái; Chăm đạo dâu con; Phát triển nông trang; Trừ bỏ dị đoan; Sửa đổi phong tục; Thanh thải tham tàn; Tiến cử tài đức; Giữ nghiêm luật lệ”.

ÔI-TRANH LUẬN CỦA TRÍ THỨC NƯỚC VIỆT

Bán mua công trình nghiên cứu khoa học: NGUYỄN HỮU SƠN tung chưởng

20:02 13/11/2023

Trong xã hội văn minh, tranh luận rất đáng khuyến khích, và bút chiến càng đáng hoan nghênh. PGS-TS Nguyễn Hữu Sơn phóng ra “một roi bông hồng thương mến” hơn 3500 chữ. TS Châu Minh Hùng (Chu Mộng Long) gửi lại 800 chữ. Liêm chính học thuật có nguy cơ trở thành đấu tố nhân cách chăng?